Box 3 uitleg

Fictief rendement 2025, 2026 en 2027: alle percentages op een rij

De Belastingdienst rekent met fictieve rendementen voor sparen, beleggingen en schulden. De percentages wisselen elk jaar. Hier vind je de actuele percentages voor 2025, 2026 en 2027, plus een volledig historisch overzicht.

Bijgewerkt: september 2026  ·  Leestijd: 6 minuten
Inhoud
  1. Wat is fictief rendement?
  2. Percentages 2025
  3. Percentages 2026
  4. Percentages 2027
  5. Overzicht alle jaren
  6. Hoe worden ze vastgesteld?
  7. Heffingsvrijvermogen per jaar
  8. Wat betekent het voor jouw aanslag?

Wat is fictief rendement?

In Box 3 betaal je geen belasting over je werkelijke rendement, maar over een fictief rendement: een percentage dat de Belastingdienst elk jaar vaststelt op basis van gemiddelde marktrendementen. Dit systeem geldt sinds 2023 na de uitspraak van de Hoge Raad (Kerstarrest 2021) die het oude schijvenstelsel onrechtmatig verklaarde.

Er zijn drie categorieën met elk een eigen percentage:

Percentages 2025

Voor de aangifte over belastingjaar 2025 gelden de volgende fictieve rendementen. Alle drie de percentages zijn definitief vastgesteld. De indieningstermijn voor deze aangifte is verstreken, ook die met uitstel.

CategoriePercentageBelastingtariefHFV per persoon
Banktegoeden (sparen)1,37%36%€ 57.684
Overige bezittingen (beleggen)5,88%
Schulden (aftrek)2,70%

Percentages 2026

Belastingjaar 2026 loopt momenteel. De percentages zijn deels voorlopig en worden definitief vastgesteld uiterlijk begin 2027.

CategoriePercentageBelastingtariefHFV per persoon
Banktegoeden (sparen)1,28% voorlopig36%€ 59.357
Overige bezittingen (beleggen)6,00% definitief
Schulden (aftrek)2,70% voorlopig
2026 nog niet definitief: Het spaar- en schuldpercentage voor 2026 zijn voorlopig. Het beleggingspercentage (6,00%) is al definitief vastgesteld. Definitieve cijfers volgen uiterlijk begin 2027.

Percentages 2027

De percentages voor 2027 komen uit het Belastingplan 2027, gepresenteerd op Prinsjesdag 2026. Let op: het kabinet heeft op 29 september 2026 voorgesteld om in 2027 het heffingsvrij vermogen te verlagen naar € 30.846 en het forfait voor overige bezittingen te verhogen naar 7,87%. Dat is nog geen wet; zie het artikel over de nieuwe box 3-plannen.

CategoriePercentageBelastingtariefHFV per persoon
Banktegoeden (sparen)nog niet bekend36%€ 60.098
Overige bezittingen (beleggen)6,37% definitief
Schulden (aftrek)nog niet bekend

Het beleggingspercentage stijgt van 6,00% naar 6,37%. Daarmee gaat de effectieve belastingdruk op beleggingen en overige bezittingen van 2,16% naar 2,29% van je vermogen boven het heffingsvrij vermogen. Het heffingsvrij vermogen stijgt met 741 euro, te weinig om die verhoging te compenseren.

Groene beleggingen vervallen bijna: de extra vrijstelling voor groene beleggingen zakt in 2027 van € 26.715 naar € 200 per persoon (€ 400 voor fiscale partners) en verdwijnt per 2028 helemaal. Houd je groenfondsen puur om fiscale redenen aan, dan is dat voordeel in 2027 vrijwel weg.

Overzicht alle jaren (2017-2027)

Hieronder een volledig overzicht van de fictieve rendementen per jaar. Vanaf 2023 geldt het nieuwe stelsel met aparte percentages per categorie. De jaren 2017-2022 vielen onder het oude schijvenstelsel: drie schijven op basis van totaalvermogen, elk met een eigen fictief rendement.

Nieuw stelsel: 2023-2027 (overbruggingsstelsel)

JaarSparenBeleggen & overigeSchulden (aftrek)TariefHFV p.p.
2027nog niet bekend6,37%nog niet bekend36%€ 60.098
20261,28% v6,00%2,70% v36%€ 59.357
20251,37%5,88%2,70%36%€ 57.684
20241,44%6,04%2,61%36%€ 57.000
20230,92%6,17%2,46%32%€ 57.000

v = voorlopig

Oud stelsel: 2017-2022 (drie schijven)

In deze jaren werd je vermogen ingedeeld in drie schijven. Per schijf gold een vast fictief rendement, ongeacht of je spaarde of belegde. Hoe hoger je vermogen, hoe meer schijven meetelden en hoe hoger het effectieve percentage.

JaarSchijf 1
t/m grens 1
Schijf 2
grens 1 t/m grens 2
Schijf 3
boven grens 2
TariefHFV p.p.
20221,818%4,370%5,530%31%€ 50.650
20211,898%4,501%5,690%31%€ 50.000
20201,789%4,185%5,280%30%€ 30.846
20191,935%4,451%5,600%30%€ 30.360
20182,017%4,326%5,380%30%€ 30.000
20172,871%4,600%5,390%30%€ 25.000
Schijfgrenzen oud stelsel: De grenzen tussen de schijven verschilden per jaar en lagen globaal rond € 72.797 (schijf 1/2) en € 1.005.572 (schijf 2/3) voor 2022. De bedragen werden jaarlijks geïndexeerd. Het fictieve rendement gold over het saldo boven het heffingsvrijvermogen, verdeeld over de schijven.

Tegenbewijsregeling: Heb je in 2017-2022 minder rendement gemaakt dan het fictieve percentage? Dan kun je mogelijk belasting terugvragen. Zie de tegenbewijsregeling.

Hoe worden de percentages vastgesteld?

De Belastingdienst stelt de percentages jaarlijks vast op basis van werkelijke marktgegevens van het voorgaande jaar:

Het percentage voor overige bezittingen staat vooraf vast en wordt in het Belastingplan geregeld: voor 2027 is dat al bekend. De percentages voor sparen en schulden worden pas na afloop van het belastingjaar definitief vastgesteld, meestal in februari. Voor 2026 en 2027 zijn die dus nog voorlopig.

Heffingsvrijvermogen per jaar

Naast de percentages is ook het heffingsvrijvermogen (HFV) elk jaar anders. Dit is het bedrag aan vermogen dat vrijgesteld is van Box 3 belasting. Het HFV geldt per persoon; fiscale partners hebben samen dus het dubbele.

JaarHFV per persoonHFV fiscale partners
2027€ 60.098€ 120.196
2026€ 59.357€ 118.714
2025€ 57.684€ 115.368
2024€ 57.000€ 114.000
2023€ 57.000€ 114.000
2022€ 50.650€ 101.300
2021€ 50.000€ 100.000
2020€ 30.846€ 61.692
2019€ 30.360€ 60.720
2018€ 30.000€ 60.000
2017€ 25.000€ 50.000

Wat betekent het voor jouw aanslag?

Het fictieve rendement heeft direct invloed op je belastingaanslag. Hoe hoger het percentage, hoe meer belasting je betaalt. Een paar vuistregels voor 2025:

Voor 2026 liggen de verhoudingen vergelijkbaar: het spaarpercentage daalt licht (1,28%), het beleggingspercentage blijft hoog (6,00%). In 2027 loopt het verschil verder op, omdat het beleggingspercentage naar 6,37% gaat: bij € 100.000 aan beleggingen boven het heffingsvrij vermogen betaal je dan ongeveer € 2.293 belasting, tegen € 2.160 in 2026. Gebruik de gratis calculator om de exacte berekening voor jouw situatie te maken.

Bereken je aanslag met de actuele percentages

Vul je vermogen in en zie direct je Box 3 aanslag voor 2025 en 2026, op basis van de officiële fictieve rendementspercentages.